دانشگاه تهران پژوهشهای ایرانشناسی 2252-0643 8 1 2018 07 23 The Pronunciation of some Words in Shahname تلفّظ چند واژه در شاهنامه 109 127 68714 10.22059/jis.2018.68714 FA وحید عیدگاه طرقبه ای استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران Journal Article 2018 07 11 The accurate pronunciation of words in ancient Persian texts has always been problematic, due to the changes that have occurred in the Persian language. In this paper, the pronunciations of some words in <em>Shahnameh</em> are studied. The study includes the words which the literati do not have an agreement on their pronunciation, or the common idea about them is incorrect. Some of these words have wrong diacritics in all <em>Shahnameh</em> editions, and others do not have correct diacritical marks in some editions. In this paper, more emphasis is placed on the Khaleghi-Motlagh, and Jeyhouni editions of <em>Shahnameh</em>, because their editors have used diacritical marks more than others, although they did not pronounce all the words correctly. Through proper consideration of how Ferdowsi rhymes, as well as some other literal harmonies in his poetry, the accurate reading is achievable, provided that the entire text of <em>Shahnameh</em> be examined. This paper is based on such an approach. تلفظ واژه ­ها در متون کهن فارسی، به دلیل فاصلۀ زمانی ما نسبت به آن متون و تغییرات و تحولاتی که در زبان فارسی اتفاق افتاده، همیشه مسأله­ انگیز بوده است. در این مقاله به تلفّظ چند واژه در<em> شاهنامه</em> پرداخته شده‌است که دربارۀ خوانش آنها توافقی میان اهل ادب وجود ندارد یا تصوّر رایج در مورد آنها نادرست است. برخی از این واژه‌ها در همۀ چاپ‌های <em>شاهنامه</em> به صورت نادرست حرکت‌گذاری شده‌اند و برخی در شماری از چاپ‌ها. در میان تصحیحات گوناگون <em>شاهنامۀ</em> فردوسی، بیشتر بر چاپ خالقی مطلق و چاپ جیحونی تأکید شده، زیرا مصحّحان این دو چاپ بیش از دیگران به حرکت‌گذاری واژه‌ها  پرداخته‌اند و البته در این کار گاه درست عمل کرده‌اند و گاه دچار لغزش شده‌اند و به تلفّظ درست راه نیافته‌اند. از طریق دقّت در چگونگی قافیه‌پردازی فردوسی و نیز پاره‌ای از دیگر هماهنگی‌های لفظیِ شعر او می‌توان به خوانش درست دست یافت، به شرطی که سراسر متن <em>شاهنامه</em> را بررسی کرده ‌باشیم و نگاهمان موردی نباشد. این  مقاله با چنین رویکردی نوشته شده است. https://jis.ut.ac.ir/article_68714_308dac784213f811e7257bf82791e526.pdf